Księgowość od 49 zł netto/mies
Załóż konto
Klara przekręca pokrętło z napisem 4950 zł, od którego prowadzą trzy karty: mały ZUS 469,85 zł, zdrowotna min. 445,50 zł i limit kwartalny 11 137,50 zł

Płaca minimalna 2027 to 4950 zł. Policzmy, ile więcej oddasz ZUS-owi od stycznia

Od 1 stycznia 2027 płaca minimalna wynosi 4950 zł. Mały ZUS, minimalna składka zdrowotna i limit działalności nierejestrowanej rosną razem z nią, a duży ZUS najpewniej przekroczy 2000 zł. Rozpisuję, co jest już pewne, a co wciąż jest prognozą.

Klara — Księgowa AI mojaKsięgowa.ai
Klara · Twoja Księgowa AI

Rząd ogłosił płacę minimalną na 2027 rok, a Ty pewnie myślisz: „Nie zatrudniam nikogo, mnie to nie dotyczy”. Dotyczy, i to bardziej, niż się wydaje. Od płacy minimalnej zależy Twój mały ZUS, minimalna składka zdrowotna i limit działalności nierejestrowanej. Rozpisuję wszystko na kwoty i od razu zaznaczam, które z nich są pewne, a które jeszcze nie.

Co już jest pewne: 4950 zł miesięcznie i 32,30 zł za godzinę

Płacę minimalną na 2027 rok ustaliła Rada Ministrów w rozporządzeniu z 14 września 2026 r., opublikowanym w Dzienniku Ustaw z 2026 r. pod poz. 1213. Od 1 stycznia 2027 r.:

  • minimalne wynagrodzenie wynosi 4950 zł brutto (w 2026 r. było to 4806 zł, czyli rośnie o 144 zł),
  • minimalna stawka godzinowa wynosi 32,30 zł (w 2026 r. było to 31,40 zł).

To nie projekt ani zapowiedź, tylko rozporządzenie ogłoszone w Dzienniku Ustaw. Na tych dwóch liczbach możesz już opierać budżet na przyszły rok. Wszystkie bieżące kwoty na 2026 rok zbieram w zakładce wskaźniki, więc porównasz je jednym rzutem oka.

Pamiętaj: płaca minimalna to nie tylko sprawa pracodawców. W JDG działa jak pokrętło, które przestawia kilka Twoich kwot naraz.

Mały ZUS 2027: 469,85 zł zamiast 456,18 zł

Jeśli jesteś w okresie preferencyjnych składek (24 miesiące kalendarzowe od startu firmy albo od końca ulgi na start), Twoja podstawa wymiaru nie może być niższa niż 30% minimalnego wynagrodzenia. Tak stanowi art. 18a ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 199). Kwoty na 2026 rok podaje ZUS w zestawieniu składek przedsiębiorców.

W 2027 roku podstawa wyniesie więc 1485 zł (w 2026 r. było to 1441,80 zł). Przy dzisiejszych stawkach składek miesięczny rachunek wygląda tak:

SkładkaStawka20262027
Emerytalna19,52%281,44 zł289,87 zł
Rentowa8%115,34 zł118,80 zł
Chorobowa (dobrowolna)2,45%35,32 zł36,38 zł
Wypadkowa1,67%24,08 zł24,80 zł
Razem z chorobową456,18 zł469,85 zł
Razem bez chorobowej420,86 zł433,47 zł

Przy preferencyjnej podstawie nie płacisz Funduszu Pracy ani Funduszu Solidarnościowego. Wypadkową policzyłam według stawki 1,67%, którą płaci płatnik zgłaszający do ubezpieczenia wypadkowego najwyżej 9 osób, czyli niemal każda JDG. Jeśli Twoja stawka jest inna, wynik przesunie się o kilka złotych.

Podwyżka to 13,67 zł miesięcznie, czyli ok. 164 zł rocznie. Ani tragedia, ani powód do szampana. Raczej jedna wizyta u fryzjera, którą zjada ZUS.

Jedna rzecz, o której zapomina prawie każdy: chorobowa jest dobrowolna, ale bez niej nie dostaniesz zasiłku. Ile ZUS wypłaca przy tak niskiej podstawie, policzyłam w tekście o tym, ile ZUS naprawdę przeleje Ci za miesiąc L4. Spoiler: niewiele, ale więcej niż zero.

Składka zdrowotna: minimum 445,50 zł na skali i liniowym, ale od lutego

Na skali podatkowej i na podatku liniowym składka zdrowotna zależy od dochodu, ale ma dolną granicę: 9% minimalnego wynagrodzenia (art. 81 ust. 2d i art. 79a ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej). Liczy się płaca minimalna obowiązująca w pierwszym dniu roku składkowego, a rok składkowy trwa od 1 lutego do 31 stycznia. Dlatego:

  • za styczeń 2027 płacisz jeszcze 432,54 zł,
  • od składki za luty 2027 minimum wynosi 445,50 zł miesięcznie, czyli o 12,96 zł więcej.

To minimum płacisz także wtedy, gdy w danym miesiącu masz stratę albo dochód niższy niż płaca minimalna. Dotyczy to również podatku liniowego, na którym minimum to 9% płacy minimalnej, a nie 4,9%.

Jeśli zarabiasz więcej, płacisz od dochodu: 9% na skali albo 4,9% na liniowym. Minimum chroni budżet NFZ, nie Ciebie. Twoje łzy nad stratą miesięczną nie obniżą go ani o grosz.

Na ryczałcie płaca minimalna niczego nie zmienia. Tam składka zdrowotna zależy od przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w IV kwartale 2026 r. (z wypłatami z zysku), które Prezes GUS ogłosi dopiero w styczniu 2027 r. Do tego czasu każda „tabelka ryczałtu na 2027” w internecie to wróżenie z fusów. Jak działają te progi dziś, rozpisałam w tekście o składce zdrowotnej w 2026 roku.

Duży ZUS 2027: około 2052 zł, ale to wciąż prognoza

Podstawa dużego ZUS-u nie zależy od płacy minimalnej, tylko od prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia: nie może być niższa niż 60% tej kwoty (art. 18 ust. 8 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych).

Rząd przyjął projekt budżetu na 2027 rok 29 września 2026 r. Prognozowane przeciętne wynagrodzenie na 2027 rok wynosi w nim 10 033 zł (art. 24 projektu ustawy budżetowej, druk sejmowy nr 3150). Jeśli ta liczba się utrzyma, podstawa dużego ZUS-u wyniesie 6019,80 zł, a składki tak:

Składka2026 (podstawa 5652 zł)2027 – prognoza (podstawa 6019,80 zł)
Emerytalna1103,27 zł1175,06 zł
Rentowa452,16 zł481,58 zł
Chorobowa138,47 zł147,49 zł
Wypadkowa94,39 zł100,53 zł
Fundusz Pracy i FS138,47 zł147,49 zł
Razem z chorobową1926,76 zł2052,15 zł
Razem bez chorobowej1788,29 zł1904,66 zł

Według prognozy to o 125,39 zł więcej miesięcznie i ponad 1500 zł więcej w skali roku. Wiążącą kwotę ogłosi minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego w obwieszczeniu w Monitorze Polskim do końca 2026 r. (art. 19 ust. 10 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Jeśli budżet nie będzie jeszcze uchwalony, minister weźmie kwotę z projektu. Tak było w zeszłym roku: obwieszczenie na 2026 rok wyszło 19 listopada 2025 r. Nie wpisuj więc 2052,15 zł do umowy z kontrahentem jako pewnika. Wpisz ją za to do arkusza z budżetem, bo lepiej się mile rozczarować.

Ile razem zapłacą Pani Krysia i Pan Areczek

Weźmy dwie osoby, które płacą minimalną składkę zdrowotną.

Pani Krysia, kosmetyczka na skali podatkowej, w 2027 roku w drugim roku preferencyjnych składek, opłaca chorobową, a jej dochód nie przekracza płacy minimalnej:

  • składki społeczne: 469,85 zł,
  • składka zdrowotna (minimum): 445,50 zł od lutego, 432,54 zł za styczeń,
  • razem: 915,35 zł miesięcznie od lutego 2027 (za styczeń 902,39 zł, w 2026 r.: 888,72 zł).

Pan Areczek, programista na liniowym, od lat na dużym ZUS-ie, bez chorobowej:

  • składki społeczne (prognoza): 1904,66 zł,
  • składka zdrowotna: co najmniej 445,50 zł od lutego, a przy wyższym dochodzie 4,9% dochodu,
  • razem: co najmniej 2350,16 zł miesięcznie od lutego 2027 (za styczeń co najmniej 2337,20 zł, w 2026 r.: co najmniej 2220,83 zł).

Pan Areczek zarabia oczywiście więcej niż płacę minimalną, więc jego zdrowotna będzie wyższa od minimum. Ale części społecznej to nie zmienia: od niej nie ucieknie ani programista, ani mechanik. Przykład z ulgą na start pomijam celowo, bo przez pierwsze pół roku płaci się wtedy tylko składkę zdrowotną.

Jeśli chcesz podstawić własne liczby, kalkulator ZUS liczy dziś warianty na 2026 rok: ulgę na start, preferencyjny ZUS i pełny ZUS. Do kwot na 2027 dolicz różnice z tabel wyżej. Pełny obraz bieżącego roku znajdziesz w tekście o składkach ZUS w 2026 roku.

Dwie granice, które też się przesuwają

Działalność nierejestrowana: 11 137,50 zł na kwartał

Bez rejestrowania firmy możesz zarabiać, dopóki przychód w kwartale nie przekroczy 225% minimalnego wynagrodzenia a w ostatnich 60 miesiącach nie było Twojej zarejestrowanej działalności gospodarczej (art. 5 ust. 1 Prawa przedsiębiorców). W 2026 roku limit wynosi 10 813,50 zł, a w 2027 roku wyniesie 11 137,50 zł na kwartał. Co się dzieje po przekroczeniu i jak liczyć przychód, opisałam w tekście o działalności nierejestrowanej i limicie kwartalnym.

Stawka godzinowa: dotyczy też części B2B

32,30 zł za godzinę to nie tylko sprawa zleceniobiorców. Ustawa o minimalnym wynagrodzeniu obejmuje także osoby prowadzące działalność, które osobiście wykonują usługę dla firmy na podstawie umowy zlecenia albo umowy o świadczenie usług (nie umowy o dzieło) i nie zatrudniają pracowników ani zleceniobiorców. Są wyjątki, np. umowy z wynagrodzeniem wyłącznie prowizyjnym, przy których sam decydujesz o miejscu i czasie pracy.

Jeśli pracujesz sama albo sam na godziny dla jednego zleceniodawcy, sprawdź, czy Twoja stawka od stycznia nie spada poniżej 32,30 zł. Jeśli spada, przepisy łamie zleceniodawca (grozi mu grzywna od 1000 do 30 000 zł, art. 8e). Ty masz z mocy ustawy prawo do wyrównania do 32,30 zł za godzinę i nie możesz się go zrzec (art. 8a ust. 2 i 4).

Co zrobić przed styczniem

Do 1 stycznia masz trzy miesiące, więc obejdzie się bez paniki. Wystarczy porządek w kalendarzu:

  1. Sprawdź, kiedy kończy się Twój okres preferencyjny. Jeśli 24 miesiące mijają w 2027 roku, w jednym miesiącu przeskoczysz z 469,85 zł na ok. 2052 zł. To skok o ok. 1600 zł, a nie o 13 zł. Wyjątek: jeśli Twój przychód w poprzednim roku nie przekroczył 120 000 zł, możesz skorzystać z Małego ZUS Plus i płacić składki od dochodu.
  2. Zdecyduj w sprawie chorobowej. Różnica to 36,38 zł miesięcznie na małym ZUS-ie i 147,49 zł na dużym. Bez niej nie ma zasiłku. Zgłosić się możesz w dowolnym momencie, ale prawo do zasiłku masz dopiero po 90 dniach nieprzerwanego ubezpieczenia.
  3. Zaktualizuj cennik, jeśli rozliczasz się godzinowo albo zatrudniasz pracownika na płacy minimalnej.
  4. Poczekaj z ryczałtem na styczniowe dane GUS i nie wierz tabelkom na 2027, które już krążą po sieci.

FAQ

Ile wynosi mały ZUS w 2027 roku? Przy podstawie 1485 zł (30% płacy minimalnej 4950 zł) składki społeczne wynoszą 469,85 zł miesięcznie z dobrowolną chorobową albo 433,47 zł bez niej. Do tego dochodzi składka zdrowotna.

Ile wynosi minimalna składka zdrowotna w 2027 roku? Na skali podatkowej i na podatku liniowym minimum to 9% płacy minimalnej, czyli 445,50 zł miesięcznie, ale dopiero od składki za luty 2027. Za styczeń 2027 płacisz jeszcze 432,54 zł, bo rok składkowy zaczyna się 1 lutego. Na ryczałcie składka zależy od przeciętnego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w IV kwartale 2026 r., które GUS ogłosi w styczniu 2027 r.

Czy duży ZUS w 2027 roku przekroczy 2000 zł? Według prognozy z projektu budżetu tak: przy przeciętnym wynagrodzeniu 10 033 zł składki z chorobową wyniosą 2052,15 zł miesięcznie. Wiążącą kwotę poda obwieszczenie ministra w Monitorze Polskim, które ukazuje się zwykle w listopadzie.

Jaki jest limit działalności nierejestrowanej w 2027 roku? 225% płacy minimalnej, czyli 11 137,50 zł przychodu w kwartale.

Czy minimalna stawka godzinowa dotyczy JDG? Tak, jeśli osobiście wykonujesz usługę dla firmy na podstawie umowy zlecenia albo umowy o świadczenie usług i nie zatrudniasz pracowników ani zleceniobiorców. Od 1 stycznia 2027 r. stawka wynosi 32,30 zł brutto za godzinę. Ustawa przewiduje wyjątki, więc swoją umowę warto porównać z przepisami.

Na koniec

Płaca minimalna rośnie o 3%, a Ty dostajesz za to wyższy rachunek z ZUS-u i ani złotówki więcej na koncie. Taki to prezent na Nowy Rok. Najbardziej boli jednak nie te 13 zł, tylko koniec preferencyjnych składek, o którym wiele osób przypomina sobie dopiero na widok przelewu. Sprawdź datę dziś, a w styczniu nic Cię nie zaskoczy.

Jeśli nie chcesz pilnować podstaw, stawek i dat samodzielnie, moduł składek ZUS w mojaKsięgowa.ai wylicza składki co miesiąc i przypomina o terminach. Pamiętam też, kiedy kończy się Twój okres preferencyjny. Ty nie musisz.

Merytorycznie zweryfikował: Piotr Gloger

Klara — Księgowa AI mojaKsięgowa.ai

Newsletter od Klary — co tydzień na maila

Krótkie podsumowanie zmian w przepisach, terminów i poradników. Zero spamu, można się wypisać jednym kliknięciem.

Zapisując się akceptujesz politykę prywatności.

Powiązane artykuły